Khi mình nói điều này, nhiều người thấy hơi lạ. Vì đa số chúng ta thường nghĩ rằng dạy con nên từ từ, chậm rãi, đừng ép con lớn quá sớm. Mình đồng ý. Nhưng mình cũng nghĩ rằng có những việc cần làm sớm, và có những việc cần làm thật chậm. Mình nhanh khi dạy con tự lập. Con mình 5 tuổi đã biết rửa chén, phân loại quần áo sau khi sấy, lau dọn tủ lạnh, quét nhà, gấp quần áo và sắp xếp đồ dùng của mình. Không phải vì mình muốn con giỏi hơn ai hay muốn con trở thành một đứa trẻ hoàn hảo. Mình chỉ nghĩ rằng kỹ năng sống không phải đợi đến lúc lớn mới học. Càng được tiếp xúc sớm, con càng thấy đó là điều bình thường. Thay vì làm hết cho con vì thấy con còn nhỏ, mình chọn dạy sớm. Vì mình muốn con lớn lên với suy nghĩ rằng trong một gia đình, ai cũng có trách nhiệm đóng góp và việc chăm sóc cuộc sống của chính mình là một năng lực chứ không phải một hình phạt.
Mình chậm khi con có một hành vi chưa đúng. Có những lúc con nói hỗn, cư xử chưa đẹp hoặc làm tổn thương người khác. Mình không mắng giữa đám đông, không quát tháo và cũng không vội dán nhãn con là một đứa trẻ hư. Mình kéo con vào một góc nhỏ rồi chậm rãi nói với con rằng mình nghĩ hành vi vừa rồi chưa ổn và cần được điều chỉnh lại. Mình luôn cố gắng tách hành vi ra khỏi con người. Vì mình tin rằng một đứa trẻ có thể làm sai nhưng không vì thế mà trở thành một đứa trẻ xấu. Điều con cần nhất trong những lúc như vậy không phải là sự xấu hổ hay sợ hãi mà là sự dẫn dắt và đồng hành của cha mẹ.
Mình cũng chậm khi con đòi hỏi một điều gì đó mà mình không muốn đáp ứng. Có lần đi siêu thị, con muốn mua một món đồ và đó là một nhu cầu hiểu được ví dụ như đồ chơi. Nhưng mình vẫn từ chối. Con khóc, con năn nỉ và tiếp tục đòi hỏi thêm. Mình không thay đổi quyết định chỉ để đổi lấy sự yên ổn. Mình ngồi xuống và giải thích cho con, giải thích thật nhiều và cũng kiên quyết không thỏa hiệp. Vì mình muốn con hiểu rằng con có quyền mong muốn nhưng người khác cũng có quyền từ chối. Yêu thương không đồng nghĩa với việc luôn luôn đồng ý. Mình nghĩ rằng khả năng chấp nhận giới hạn và đối diện với sự thất vọng cũng là một phần quan trọng của quá trình trưởng thành.
Mình cũng chậm khi tranh luận với con. Trong nhà mình, tiếng khóc không quyết định ai thắng, ăn vạ không quyết định ai thắng và quyền lực của người lớn cũng không quyết định ai thắng. Lý lẽ mới là thứ quyết định. Nếu con có lý, mình sẵn sàng thay đổi. Nếu mình có lý, mình mong con học cách chấp nhận. Mình dùng lời nói để thuyết phục con và cũng yêu cầu con làm như vậy nếu muốn thuyết phục mình. Ai có lý hơn, lý lẽ hợp lý hơn thì người đó thắng. Vì mình không mong nuôi dạy một đứa trẻ biết vâng lời. Mình mong nuôi dạy một người trưởng thành biết suy nghĩ, biết trình bày quan điểm của mình và biết tôn trọng quan điểm của người khác.
Nên nếu phải nói ngắn gọn về cách làm cha mẹ của mình thì có lẽ đó là nhanh trong việc gieo hạt và chậm trong việc uốn cành. Bởi vì lớn lên chưa bao giờ là một cuộc đua, nhưng những giá trị mình muốn truyền lại cho con thì không nhất thiết phải chờ đến khi con trưởng thành mới bắt đầu.
Trả lời