Hôm trước có chị phụ huynh hỏi mình: giờ nên cho con học ngoại ngữ gì ngoài tiếng Anh?
Mình không chần chừ. Tiếng Hoa, tức là tiếng Quan thoại, Mandarin.
Chị ấy có vẻ bất ngờ. Mình hiểu tại sao. Nhưng mình có lý do rõ ràng.
Thế hệ sau này, tiếng Anh sẽ là thứ hiển nhiên như biết đọc biết viết. Từ chương trình phổ cập của chính phủ đến sự quan tâm ngôn ngữ sớm của phụ huynh Việt Nam, tiếng Anh đang được phổ cập theo cách mà hai mươi năm trước không ai hình dung được. Điều đó có nghĩa là tiếng Anh sẽ không còn là lợi thế cạnh tranh nữa. Nó sẽ là điều kiện tối thiểu.
Lợi thế cạnh tranh thật sự sẽ nằm ở ngôn ngữ thứ ba. Dù làm cho doanh nghiệp Việt Nam hay đi du học thì có thêm ngoại ngữ vẫn sẽ mở ra cơ hội việc làm và mở thêm cánh cửa ra thế giới khi con đi du lịch hoặc đơn giản là đặt đồ online từ taobao về vẫn rẻ hơn sọp pi.
Và nếu nói về du học năm 2026 trở đi, ba ngôn ngữ mình khuyến khích sinh viên có thêm là tiếng Quan thoại, tiếng Tây Ban Nha và tiếng Pháp.
Không phải mình tự nghĩ ra. Là số liệu nói vậy.
Theo Ethnologue 2026, bộ dữ liệu ngôn ngữ lớn nhất thế giới được UNESCO, các trường đại học và Statista sử dụng rộng rãi, bảng xếp hạng ngôn ngữ có tổng số người sử dụng lớn nhất toàn cầu hiện nay như sau. Tiếng Anh đứng đầu với 1,493 tỷ người. Tiếng Quan thoại đứng thứ hai với 1,183 tỷ người. Tiếng Tây Ban Nha đứng thứ tư với 561 triệu người. Tiếng Pháp đứng thứ sáu với 334 triệu người, được sử dụng tại hơn 50 quốc gia và vùng lãnh thổ, và là ngôn ngữ chính thức của nhiều tổ chức quốc tế lớn.
Vì sao ba ngôn ngữ này đặc biệt quan trọng với sinh viên đi du học?
Tiếng Quan thoại là ngôn ngữ của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới với hơn 1,4 tỷ dân. Và điều nhiều người không để ý là Singapore, Đài Loan, Trung Quốc và Malaysia đều sử dụng tiếng Quan thoại là ngôn ngữ chính hoặc ngôn ngữ thông dụng rộng rãi. Riêng Hồng Kông dùng tiếng Quảng Đông, nhưng tiếng Quan thoại vẫn được hiểu và sử dụng phổ biến ở đó. Nghĩa là chỉ cần học tiếng Quan thoại, con đã có thể tự tin du học và làm việc tại bốn nền kinh tế lớn trong khu vực châu Á, không cần học thêm ngôn ngữ khác. Đây là lý do tiếng Quan thoại là ngôn ngữ mình khuyến khích đầu tiên. Chưa kể ở Mỹ Úc Ca NZ đều có cộng đồng người hoa sinh sống và làm kinh tế rất giỏi nên biết tiếng hoa là lợi thế rất tốt dù đi du học ở nước nào.
Tiếng Tây Ban Nha là ngôn ngữ của 561 triệu người, trải dài khắp Tây Ban Nha, toàn bộ Mỹ Latinh và cộng đồng lớn tại Hoa Kỳ. Sinh viên biết tiếng Tây Ban Nha khi học hoặc làm việc tại Mỹ có thêm một thị trường khổng lồ mà người khác không tiếp cận được.
Tiếng Pháp là ngôn ngữ đặc biệt quan trọng với ai đang nhắm đến Canada. Chương trình định cư diện tiếng Pháp của Canada đang được ưu tiên rõ ràng trong chính sách nhập cư gần đây, với điểm Express Entry cao hơn đáng kể cho ứng viên có tiếng Pháp. Ngoài ra Pháp, Bỉ, Thụy Sĩ và phần lớn châu Phi đều sử dụng tiếng Pháp, mở ra một phạm vi địa lý rộng lớn cho cơ hội nghề nghiệp.
Mình không nói con phải học tất cả. Chọn một, học thật, học sâu, học đến mức dùng được trong công việc. Đó mới là lợi thế thật sự. Khi học xong đại học ở trường chỉ một phần kiến thức đó con dùng được cho công việc ngược lại ngoại ngữ và kỹ năng mềm sẽ là cái theo con xuyên suốt khi đi làm.
Thế giới đang thay đổi nhanh hơn nhiều so với chương trình học ở trường. Phụ huynh nào nhìn thấy điều đó sớm và chuẩn bị cho con từ bây giờ sẽ cho con một khoảng cách rất khó bị thu hẹp sau này.
Nguồn: Ethnologue 2026, 29th Edition. https://www.ethnologue.com / Statista 2026. https://www.statista.com/…/the-most-spoken-languages…
Trả lời