Mình không thích câu hỏi “ngành nào hot.” Không phải vì câu hỏi đó sai. Mà vì ngành hot hôm nay và ngành có việc làm năm 2030 đôi khi là hai thứ rất khác nhau.
Để mình chia sẻ vài con số mình vừa đọc được từ báo cáo của INTO — một trong những tổ chức giáo dục quốc tế uy tín.
Ngành bán dẫn: Oregon hiện là hub bán dẫn lớn thứ 2 nước Mỹ, với 34,000 nhân viên. Việt Nam dự kiến cần 500,000 nhân lực trong lĩnh vực AI và công nghệ cao vào 2040. Con số đó không phải từ một bài báo lạc quan đó là ước tính từ xu hướng hợp tác công nghệ Việt – Mỹ đang diễn ra ngay bây giờ.
Ngành robotics và xe tự lái: đến 2035, Mỹ cần khoảng 36 triệu xe tự lái, kéo theo 455,000 việc làm mới trong lĩnh vực này. Hiện tại đã có 91,000 vị trí tuyển dụng robotics đang bỏ trống, với mức lương bình quân 120,000 đô/năm.
Ngành chuỗi cung ứng: tốc độ tăng trưởng việc làm gấp 5 lần mức trung bình từ 2024 đến 2034. Hơn 27,000 vị trí mới mỗi năm.
Và điều thú vị là: chuyên môn supply chain kết hợp AI đang dần thay thế bằng MBA truyền thống trong mắt nhà tuyển dụng.
Nhưng mình muốn nói thêm điều này, quan trọng hơn cả danh sách ngành.
Một thống kê mình thấy rất đáng lo: trung bình một sinh viên mới tốt nghiệp ở Mỹ mất 276 ngày để tìm được việc làm đầu tiên. Gần 10 tháng. Trong khi đó, 75% internship có lương dẫn đến offer full-time. Và chỉ 12% hồ sơ không có kinh nghiệm thực tế nhận được phản hồi từ nhà tuyển dụng.
Nghĩa là trường tốt chưa đủ. Ngành hot chưa đủ. Điều quyết định là trong 4 năm đại học, con có tích lũy được kinh nghiệm thực tế, internship, co-op không — hay chỉ học và thi.
Đây là lý do mình thường hỏi phụ huynh một câu trước khi chọn trường: trường đó có chương trình co-op bắt buộc không? Có kết nối với doanh nghiệp không? Tỉ lệ có việc sau tốt nghiệp là bao nhiêu?
Bằng cấp mở cửa. Kinh nghiệm mới giữ người ta ở trong đó.
Nếu bạn đang phân vân ngành học cho con và muốn nghe phân tích thật sự thay vì tư vấn theo cảm tính, nhắn mình. Mình dành riêng một vài buổi cuối tháng này để ngồi cùng gia đình xem lại định hướng.
Trả lời